Tip 1 diyabet tedavi edilebilir mi?

Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli
Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi
Endokrinoloji ve Metabolizma BD.

Tip 1 diyabetin tedavisi konusunda şu an elimizdeki tıbbi ilaç seçenekleri Tip 1 diyabette eksik olan insülin hormonunu yerine koyarak tedavi edilmesine yardımcı olmaktadır. Dolayısıyla şu anda elimizde mevcut olan imkânlarla Tip 1 diyabetli bir bireyi tedavi ederken kan şekerini sağlıklı bireylerin kan şekeri düzeylerine getirecek insülin ve kan şekeri ölçüm sistemlerini kullanarak kan şekeri düzeylerinin normal olmasını, hayatını diyabeti olmayan sağlıklı bireyler gibi sürdürmesini sağlıyoruz.

Tip 1 diyabet tedavi edilebilir mi denildiğinde insanın aklına tümüyle bu hastalığı ortadan kaldıracak bir tedavi ya da benim yerime kan şekerimi ölçerek buna göre gereken insülini verecek başka bir şey yok mu sorusu geliyor. Şu anda elimizdeki imkânlarla bunu tümüyle gerçekleştirebilmek mümkün değildir. Elimizdeki seçenekler sadece eksik olan insülin hormonunu yerine koymamıza yardımcı oluyor. Tabi eksik olan insülin hormonunu da ne kadar yerine koyacağımızı da güvenilir şekilde kan şekerini ölçen sistemlerle yapıyoruz. Dolayısıyla biz eğer Tip 1 diyabeti etkili bir şekilde tedavi etmek istiyorsak günümüz koşullarında kan şekerimizi düzenli olarak kontrol edip ve kan şekeri değerlerimize göre ne kadar yemek yiyeceğimizi de hesaplayıp uygun dozda insülin yaparak kan şekerimizin yükselmeden sağlıklı bireylerde olduğu gibi gitmesini hedefliyoruz.

Teknoloji hızla gelişiyor. Artık teknolojinin getirdiği imkânlar sayesinde 24 saat kan şekerini kesintisiz şekilde ölçen şeker ölçüm sistemleri de mevcuttur. Bunlar cilt altındaki sıvının şekerini ölçüyorlar. Muhtemelen ilerleyen dönemde farklı yerlerdeki şeker miktarını da ölçüp buna göre arzu ettiğimiz kadar hızlı şekilde şeker değişimlerini yansıtacak başka sistenler de kullanıma girecektir. Bunun avantajı şeker sonuçlarını gören makinenin bu şeker sonuçlarına göre ne kadar insülin ihtiyacımız olduğunu hesaplayıp gereken insülini vücudumuza gönderebilecek olmasıdır. Zaten bugün elimizde vücudumuza insülini gönderecek olan insülin pompa cihazları da mevcuttur.

Diyabetli bireylerin tedavisinde her cihazı elimizde ayrı ayrı kullanımda tuttuğumuz için bir yandan şekerimizi ölçüp ona göre hesaplayıp vücudumuza insülin gönderen sistemler aslında hiç de uzak bir bilim kurgu öyküsü gibi değil. Şu anda elimizde olan sistemlerle kan şekerini yansıtan cilt altındaki sıvının şeker ölçüm sistemleri pompaya bunu göndererek pompa da bununla ilgili bir matematik hesapla ne kadar insülin göndereceğini hesaplıyor ve vücudumuza insülin gönderiyor. Bu tür cihazlarla ilgili erken dönem çalışmalar sürmektedir. 2016 yılı içerisinde bununla ilgili ilk cihazların tıbbi cihaz kurumlarınca bireyler açısından güvenli kullanımda olduğunu ispat ederek kullanıma girebileceğini tahmin ediyorum. Bu durum da çok uzak gözükmüyor.

Tip 1 diyabeti etkili tedavi etmenin bir başka yöntemi de bir başkasının adacıklarının alınarak kişiye verilmesi ya da laboratuar tüpünde adacık haline dönüştürülmüş hücrelerin kişiye verilmesidir. Bu da gerçek olabilirse vücudumuza verilen bu hücreler şekeri hissedip ona göre insülinin kendiliğinden gönderebilirler. Bunlar da yabancı değildir. İnsülin adacık nakli konusunda bu konulara daha ayrıntılı değinilecektir.

İlginizi Çekebilir

Benim tip 1 diyabetim var çocuğumda da olacak mı?
Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli
Tip 1 Diyabet Nedir? Nasıl Tanı Konur?
Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli
Tip 1 diyabetimi kendim ne kadar yönetebilirim?
Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli
Tip 1 Diyabetin Ameliyatla Tedavisi Mümkün Müdür?
Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli
Tip 1 diyabetin sebepleri nelerdir?
Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli
E-Bültene Üye Olabilirsiniz