Go to the page content

Tip 2 diyabet nedir?

Tip 2 diyabet, vücudunuz yeterli insülin (kandaki şeker düzeyini kontrol eden hormon) üretemediği ve ürettiği insülini etkili şekilde kullanamadığında ortaya çıkan kronik bir hastalıktır. Üretilen insülinin vücut tarafından kullanılamaması insülin direnci olarak adlandırılır ve aylar, hatta yıllar içinde gelişir.

"Kontrol, benim için, farkındalık demektir; tehlikenin ve sonuçların farkında olmaktır."

-Adrian Makuc, tip 2 diyabetli birey

Tip 2 diyabetin belirtileri nelerdir?

Tip 2 diyabet yavaş yavaş gelişir; bu nedenle başlangıçta belirtilerini fark edemeyebilirsiniz. Bu durum tehlikeli olabilir, çünkü siz fark etmeden yüksek seyreden kan şekeri seviyeleri vücudunuza zarar vermeye başlamış olabilir.

Belirtilerden bazıları şunlardır:

  • Vücudunuz kanda düzeyi artan şekeri böbreklerle dışarı attığı için aşırı idrara çıkma
  • Sık idrara çıkmadan kaynaklanan aşırı susuzluk hissi
  • İnsülin direnci nedeniyle, hücrelerin ihtiyacı olan şeker kandan hücre içine geçemediği için yorgunluk ve bitkinlik
  • İdrarla atılan şeker, mantar ve bakteriler için uygun üreme alanı sağladığından, pamukçuk/genital bölgede kaşıntı veya mantar enfeksiyonları  
  • Göz sıvısında şeker düzeyi artınca bulanık görme (ve nadiren, gözü besleyen kan damarlarında hasar)
  • İnsülin direnci nedeniyle hücreler kandaki şekeri kullanamadığı için, vücut enerji kaynağı olarak yağ dokularını kullanmaya başladığında kilo kaybı

Tip 2 diyabet neden gelişir?

Tip 2 diyabetin nedenleri tam olarak anlaşılamamıştır, ancak aşırı kilolu olma veya obezite gibi başka bir kronik hastalığın mevcut olmasının yanı sıra, aile öyküsü ve etnik köken ile bağlantılı olduğu bilinmektedir. Genetik faktörlerin bir rolü olmakla birlikte, yaşam tarzınız da çok önemlidir. Sağlıklı bir beslenme ve hareketli bir yaşam, diyabet ailenizde var olsa bile, tip 2 diyabete yakalanma riskinizi azaltır.

Diyabet risk değerlendirmesi

Diyabete yakalanma riskiniz olduğunu mu düşünüyorsunuz veya diyabet tanısı mı aldınız? Tip 2 diyabetli bireylerin yaklaşık %50’si hastalığa sahip olduklarını bilmemekte ve bunun sonucunda da ciddi sağlık sorunları geliştirme riski taşımaktadırlar. Orta veya daha ileri yaşta olmak, aşırı kilolu olmak veya ailede tip 2 diyabet öyküsüne sahip olmak hastalığı geliştirme riskinizi artırır. Riskinizi bilmek ve erken tanı için kontrole gitmek, daha uzun ve daha sağlıklı bir yaşam için atılması kolay adımlardır.

Tip 2 diyabet risk testini yapın

Tip 2 diyabet tanısı nasıl koyulur?

Tip 2 diyabetiniz olduğundan şüpheleniyorsanız mutlaka bir doktora başvurun. Tip 2 diyabet tanısı koymak için yapılması gereken bazı tahliller vardır. İlk test hiçbir şey yenilip içilmeden geçirilen 8 saatin sonunda bakılan açlık kan şekeridir. HbA1C tahlili de yapılır. Bu, son iki ila üç aydaki ortalama kan şekeri düzeylerinizi ölçer ve açlık gerektirmez.

Kan şekeri düzeyleriniz normalin üzerinde ancak tip 2 diyabet tanısı koymak için yeterli değilse, bir glukoz toleransı testi de yapılabilir. Açlık kan şekeri düzeyiniz ölçülür, ardından belli oranlarda şeker içeren bir karışım içtikten iki saat sonra tekrar kan şekeri seviyenize bakılır.

Normal kan şekeri seviyeleri ile tip 2 diyabet ve ‘prediyabet’ (tip 2 diyabete doğru ilerleme riskiniz olduğunu gösteren yükselmiş düzeyler) aşağıda karşılaştırılmaktadır.

İnsülin, kan şekeri ve bunların vücudunuz üzerindeki etkileri hakkında daha fazla bilgi edinin.

Tip 2 diyabetle yaşamak

Tip 2 diyabetiniz varsa ama diyabetinizi kontrol altına aldıysanız, aktif ve bağımsız bir yaşam sürebilirsiniz. Ancak, doktorunuzun önerdiği tedaviye sadık kalmanız, yaşam tarzınızda belirli değişiklikler yapmanız gerekecektir.

Erken tanı konmuş tip 2 diyabet diyet ve egzersizle kontrol edilebilir. Bunlar kan şekeri düzeylerinizi kontrol etmek için yeterli değilse ağızdan alınan ilaçlar, GLP-1 veya insülin tedavisi kullanmanız da gerekebilir.

Beslenme düzeninizi, fiziksel aktivitenizi ve kan şekeri düzeylerinizi dengelemeyi ve farklı koşullara uyum sağlayabilmeyi öğrenmek hayatınızı en iyi şekilde yaşamanıza ve ciddi sağlık sorunlarından kaçınmanıza yardımcı olacaktır. Tanı aldıktan sonra doğru bilgilere ulaşmak ve profesyonel destek almak, uzun vadede daha sağlıklı olmak için atacağınız ilk adımlardır.

Diyabetli biriyle yaşıyorsanız veya bakımından sorumluysanız onlara diyabetle yaşamaya uyum sağlama konusunda yardımcı olabilirsiniz.

Yönlendirme yapılan web sitesindeki bilgi ve içerikler Sağlık Bakanlığı tarafından onaylanan metinlerden farklı olabilir ve bu web sitesi ve içerikleri Türkiye Cumhuriyeti yasa ve yönetmeliklerine uymayabilir. Yönlendirme yapılan web sitesindeki bilgiler, bir hekim veya eczacıya danışmanın yerine geçemez. Novo Nordisk’in, yönlendirme yapılan web sitesi ve içeriklerine ilişkin olarak herhangi bir tasarrufu ve sorumluluğu bulunmamaktadır.

TR21DI00053

Referanslar
  1. Türk Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği Diyabetes Mellitus ve Komplikasyonlarını Tanı, Tedavi ve İzlem Kılavuzu, 2020.

İlgili makaleler